محمد مصدق دولتی را اداره میکرد که از درآمد نفتی محروم بود! و ایرانی می رفت ساخته شود که ... افسوس! مصدق ملت را به چشم مشتی رعیت نمی دید و ایمانش به دموکراسی و آزادی عقاید و احزاب و ... در عین غیرتمندی اش نسبت به حقوق اقتصادی و رفاهی توده های مردم، ستودنی و کیمیای سیاست این روزهاست.

روایتی از کودتا :

" بعضی از روحانیان مثل بهبهانی، بازرگانان بزرگ، روسای ایلات و زمینداران، وکلای دست پرورده دربار و مجلس، افراطیون مذهبی به نام فداییان اسلام، چاقوکشان شهر به رهبری شعبان بی مخ و نیروهای اجتماعی وابسته به اینها جزو کودتا نبودند اما آماداگی اعلام پشتیبانی را داشتند. جماعت مزبور با شعار مخالف جبهه ملی « زنده باد شاه، مرگ بر توده ای » به خیابان ها آورده شدند." جان فوران، مقاومت شکننده، ترجمه احمد تدین، موسسه خدمات فرهنگی رسا، ص 441

" در این هنگام دکتر حسین فاطمی وزیر امور خارجه طی نطق آتشینی از رادیو خواهان برچیدن بساط سلطنت گردید. فرار شاه با تظاهرات شادی مردم روبرو شد. تظاهر کنندگان مجسمه های رضاشاه و محمدرضاشاه را در تهران پایین آوردند، عکسهای شاه را از رستورانها، اداره ها، خانه ها[!] و حتی ساختمانهای عمومی برداشتند. "  جان فوران، مقاومت شکننده، ترجمه احمد تدین، موسسه خدمات فرهنگی رسا، ص 441 و ۴۴۲

" چند هزار نفر طرفدار شاه به همراه لات های چاقوکش و گروه های حاشیه شهری توسط شعبان بی مخ و آیت الله بهبهانی به خیابانها ریختند، دهقانان را با کامیون از دهات اطراف به خیابان های تهران آوردند. عده ای تماشاچی نیز به تظاهرات پیوستند اینان کسانی بودند که از تظاهرات «توده» ای ها نگران شده و یا از مصدق سرخورده بودند. به هر حال سیا از طریق کارگزاران ایرانیش به اینها پول داد. نقش دقیق [آیت الله] کاشانی در این وقایع معلوم نیست. حداقل قضیه آن است که او هم مثل توده ای ها و جبهه ملی (به دستور رهبر جبهه ملی) خود را کنار کشید اما چنین بنظر می رسید که او هم جماعتی را به حمایت از شاه بسیج کرده و پولی از طریق واسطه هایی که نمی شناخته و نمی دانسته عوامل سیا هستند دریافت کرده باشد. ریچارد کاتم از«دلارهای بهبهانی» سخن می گوید و منظورش پولی است که سیا برای بسیج جماعت طرفدار شاه خرج کرد. " جان فوران، مقاومت شکننده، ترجمه احمد تدین، موسسه خدمات فرهنگی رسا، ص 44۲ و ۴۴۳

" گفته شد 300 نفر در کودتا کشته شده اند. طی روزهای بعد در بازار و مناطق مختلف کشور مقاومتهای منفعلانه ای صورت گرفت و صدها نفر بموجب حکومت نظامی بازداشت شدند. رهبران جبهه ملی حداکثر تا ده سال به زندان محکوم شدند. دکتر حسین فاطمی وزیر خارجه تیرباران شد. حزب توده بطرز بیرحمانه ای سرکوب گردید. در فاصله 1953-1957 م / 1332- 1336 ش چهل مقام اعدام شدند، 14 نفر تا حد مرگ شکنجه دیدند، 200 نفر به زندان ابد محکوم شدند و سه هزار عضو حزب نیز به زندان افتادند. سران ایل قشقایی به تبعید رفتند و اموال و املاکشان مصادره شد. مصدق در دادگاه نظامی با شجاعت از خود دفاع کرد. دادگاه قادر نبود وی را به مرگ محکوم کند. سه سال در زندان ارتش ماند و بعد در خانه روستاییش[احمد آباد] زیر مراقبت شدید قرار گرفت به گونه ای که نمی توانست با هموطنانش در ارتباط باشد. این وضع تا زمان درگذشت او ادامه یافت. رژیم جدید کودتا به نخست وزیری زاهدی شاه را به کشور باز گردانید، آمریکا کمکهای عظیمی در اختیار آن گذاشت. رژیم در 1954 / 1333 با کارتل بین المللی نفت یا کنسرسیوم به توافقی دست یافت که شرایط آن بمراتب پایینتر از شرایط ملی شدن بود. "  جان فوران، مقاومت شکننده، ترجمه احمد تدین، موسسه خدمات فرهنگی رسا، ص ۴۴۳ 

۴ شنبه ۲۸ مرداد ۸۸